Föstuboðskapur Jóhannesar Gijsen
Reykjavíkurbiskups
Prédikun á fyrsta sunnudegi í föstu
13. febrúar 2005
Föstutíminn veitir okkur nú, eins og árlega, tækifæri til að búa okkur undir að halda páskana hátíðlega, minninguna um þjáningar, dauða og upprisu Jesú Krists, Frelsara okkar. Okkur er gagnlegt að gera okkur ljóst hvað felst í hjálpræðinu sem Jesús kom til leiðar og þýðingu þess fyrir okkur, til þess að gera þennan föstutíma ávaxtaríkan fyrir okkur.
Margir halda að mennirnir séu til komnir af náttúrunni einni – eins og tré og dýr. Ef til vill fallast þeir á tilveru Guðs við upphaf heimsins en án þess að hann hafi raunveruleg áhrif á síðari þróun. Þeir telja að þeir verði sjálfir að skipuleggja líf sitt. Aðalreglan verður þá að maðurinn sjái fyrir sjálfum sér í hópi annarra. Oft verður það hörð barátta fyrir að halda lífi, þar sem hinn hæfasti lifir af. En markmið lífs þíns verður að fullnægja þínum eigin þrám, að njóta lífsins og hafa nógu mikla möguleika til að gera lífið þægilegt. Í rauninni nær aðeins fámennur hópur árangri í þeirri viðleitni, meiri hlutinn lifir við fátækt, er háður öðrum og býr við harma. Þetta virðist vera óhjákvæmilegt – enda þótt . . . innst inni í hjarta mannsins leynist sú tilgáta og von að þetta sé ekki allt það sem felst í lífi mannsins. Ef til vill rennur upp sú tíð að allir verði jafnir og fái tækifæri til að vera hamingjusamir. Það eru ekki aðeins efnislegir hlutir sem uppfylla langanir þeirra, völd og skammvinnar skemmtanir færa honum ekki frið heldur djúpur friður í hjartanu og horfur á eilífu lífi. Hvað okkur snertir sem ef til vill trúum á lifandi Guð er maðurinn á upphafsstundu sinni skapaður persónulega af honum “eftir hans mynd, líkur honum” (1M 26). Þess vegna á hann að þekkja hann og hlýða honum og lifa samkvæmt lögmáli hans og bera virðingu fyrir allri sköpuninni, sérstaklega þó fyrir öðrum mönnum. En fyrstu mennirnir höfnuðu þessu. Þeir létu andstæðing Guðs, djöfulinn, tæla sig. Þeir reyndu að vera óháðir Guði – og öðrum. Þetta olli því ástandi sem flestir menn telja vera “eðlilegt”. En Guð gaf ekki upphafsáform sitt á bátinn. Hann bauðst til að bjarga mönnunum og gera þá aftur að börnum sínum og ennfremur að gefa þeim líka nýjar horfur í lífinu.
Þess vegna gerðist hann sjálfur maður í Syni sínum. Hann benti á nýja leið í lífinu: að vegsama Guð, iðka kærleika og miskunnsemi og horfa fram á við, til nýrrar, eilífrar veraldar. Hann kvaddi alla menn til að taka sinnaskiptum, snúa baki við síngirni, valdagræðgi og skammvinnum nautnum, svo og því að vera háður djöflinum. Í guðspjalli þessa dags sigraðist hann á þeirri freistingu og lagði út á brautina til þess að bjarga öllum mönnum með sáttum við Guð sem hann kom til leiðar. Hann vissi að þessi heimur mundi kosta hann lífið af því að hinir voldugu sællífisseggir sáu að hann ógnaði lifnaðarháttum þeirra. Þeir tóku hann höndum og létu krossfesta hann. Hann tók á sig þá fórn fyrir kærleika sinn og fullvissuna um að hann mundi fara með sigur af hólmi. Með dauða sínum og upprisu ávann hann öllum mönnum frelsi til að hefja nýtt líf – með því að ganga til liðs við upphaflegar ætlanir Guðs.
Á öllu þessu verðum við að átta okkur á næstu vikum – með þakklæti og afturhvarfi frá lífi sem er ef til vill of veraldlegt og ekki nógu lífgað af innilegu sambandi við Guð. Besta leiðin til þess er að meðtaka altarissakramentið reglulega. Við skulum einsetja okkur, sérstaklega á þessu “ári altarissakramentisins”, að sækja kirkju, að minnsta kosti á hverjum sunnnudegi, en taka líka í vikunni þátt í fórn Jesú Krists eða koma fram fyrir hann og tilbiðja hann. Ef við iðrumst synda okkar í einlægum skriftum, bjargar hann okkur frá yfirþyrmandi áhrifum og mætti djöfulsins og styður okkur til að líta með trausti og fögnuði hið nýja líf sem hann hefur áunnið okkur. Það býr okkur undir ávaxtaríkt helgihald á páskunum. Amen.
+Jóhannes Gijsen
Reykjavíkurbiskup
Reykjavík, 30. janúar 2005