21. sunnudagur í kirkjuári 2010, Stykkishólmur
Guðspjallskafli dagsins er frá Lúkasi og kemur upp á milli guðspjallskafla rúmhelgra daga, sem eru úr Matteusarguðspjalli. Efnið er mikilvægt og hefur verið mikið rætt þó að ekki sé oft bent á umfangsmikil áhrif þess. Skilningur okkar á þessum áhrifum tengist náið trúarstyrk okkar og vídd hans. Við getum ekki ýtt þessu til hliðar fyrst Sonur Guðs talar með svo alvarlegum hætti og gerir ráð fyrir að margir verði undrandi við að heyra þetta alvarlega kall – jafnvel í heimi sem er svo upptekinn og önnum kafinn að hann finnur sér naumast tíma eða náð til að íhuga það.
En Guði er umhugað um velferð okkar; hann vill að áhrifin af hjálpræðinu sem hann býður okkur ókeypis gegnsýri sál okkar og endurnýi hana og endurlífgi með áhrifum anda síns.
Hann horfir myndrænt á sérhvert borgarhlið sem reist var fram að stríðunum sem fylgdu í kjölfar frönsku byltingarinnar. Borgarmúrum miðalda var ætlað að verja borgina og veita bogaskyttum hlé til að skjóta á óvinaherinn. Fyrstu fallbyssurnar voru dregnar upp að hliðunum og eyðilögðu þau eða gerðu göt í sjálfa múrana. Í umsátrinu um Vínarborg árið 1683 notað tyrkneski herinn púður til að veikja múrarna, svo að þegar í stað varð að gera við öll skörð í veggjunum. Í þessu stríði varð að rífa hús Dóminíkana frá miðöldum til að fylla í eitt skarðið. Sú regla gilti frá miðöldum að um stóra hliðið, sem stundum var tvöfalt, fóru hestar og vagnar en gangandi vegfarendur urðu að fara um þrengra hlið svo hægt væri að fylgjast vel með þeim sem af ýmsum ástæðum vildu komast inn í kyrrð og öryggi borgarinnar. Með orðum Drottins vors varð þetta að líkingu um skilyrði fyrir því að komast til himnaríkis.
Þetta er því meginefni sögunnar. Margir, hvort sem var í einstökum húsum eða einstökum borgum, hafa búist við því að hljóta aðgang umyrðalaust, en þeir voru ekki viðurkenndir. Af einhverjum ástæðum hafa komið upp alvarlegar aðstæður og húsbændurnir eða varðmennirnir verða að vera mjög á varðbergi um hverjum þeir hleypi inn. Þá hljóma mótmælahrópin: „Þú hlýtur að þekkja mig; þú hlýtur að þekkja okkur! Við eigum skilið að vera hér, við höfum hlustað á orð þitt.“ En Drottinn segir við þá „Ég veit ekki hvaðan þið eruð! Þið eruð illgjörðamenn!“ Þeir sem hafa unnið hörðum höndum að hjálpræði manna, patríarkarnir og spámennirnir tóku virkan þátt í hjálpræðisverki þjóðar sinnar og þeim verður hleypt inn í hina guðdómlegu borg en allar aðrar borgir og traustir veggir voru eftirmynd hennar. En alókunnir menn sem komu úr fjarlægum löndum í austri og vestri og norðri og suðri, þeir sem virtust engin tengsl hafa við þessa merku og miklu patríarka og spámenn, þeir bjuggu yfir eiginleikum sem húsbændurnir eða heimilisfeðurnir, ásamt varðmönnunum við hliðin, hafa undir eins borið kennsl á og tekið gilda. Þetta mun verða undrunarefni þeim sem aftur og aftur hafa krafist inngöngu árangurslaust. Þeir lögðu á sig mikla og langa ferð til að komast til hinnar himnesku Jerúsalem þar sem jafnvel spámennirnir sáu fyrir inngöngu þeirra og aðgang ásamt því sem eftir var af gyðingdómi. Og nú er réttlætið framkvæmt á þeim og afleiðingin er óvænt en ekki fyrirsjáanleg.
Þetta er andartakið þegar hinir fátæku Drottins í öllum löndum og öllum tímaskeiðum hafa samþykkt af dýpsta feginleika og dýpstu þrá, þó að þeir hafi ekki skilið staðfestuna sem fólst í þessari draumsýn. Líf þeirra hefur hlotið réttlætingu hinnar leynilegu köllunar þeirra og opinberrar viðurkenningar, því að þeir hafa um eilífð tilheyrt þeim flokki manna sem hafa endurheimt hinn glataða loga, en til hans hafði margir af hinum upprunalega hópi hlotið köllun og fylgt þessu dramatíska kalli sálarinnar af fullri einurð. Og nú er dómurinn fallinn og hann opinberar leyndar hneigðir og alvarleika íbúa jarðar; því að nú er komið að hinum endanlegu skuldaskilum og þá er hrundið um koll skynsamlegri en rangri afstöðu þeirra allra og þá eru um leið fundnir þeir íbúar sem uppskera ríkulega af hinu sanna sæði síns himneska hlutskiptis. Amen.