33. sunnudagur ķ kirkjuįri 2006, Stykkishólmur

 

            Ef tekiš er miš af žeim alheimsatburšum sem greint er frį ķ gušspjalli dagsins, fer ekki hjį žvķ aš menn minnist žess sem vķsindamen hafa lįtiš frį sér fara um alheiminn. Allir hljóta aš geta gert sér grein fyrir žvķ. Viš veršum aš gera rįš fyrir aš Drottinn vor hafi vitneskju um allan alheiminn – allar vetrarbrautirnar, jafnvel žęr sem viš sjįum ekki, alveg nišur ķ minnstu eindir og agnir efnisheimsins.

            Megum viš, ķ fįvisku okkar, ķmynda okkur aš einhvers konar samsvörun sé milli žess sem Drottinn vor opinberaši og žess sem nżjustu rannsóknir hafa uppgötvaš og spįš fyrir um? Vķsindaleg forspį var efni umręšna ķ Vķsindaakademķu pįfastóls fyrir hįlfum mįnuši. Hinn heilagi fašir flutti žar įvarp um žessi efni.

            Viš getum byrjaš į žvķ aš fullyrša aš vķsindin telja yfirgnęfandi lķkur į aš heimurinn endi ķ allsherjaróreišu, og er žaš ķ samręmi viš žį mynd sem Drottinn vor dregur upp af heimsendi. Sólin mun sortna og stjörnurnar hrapa af brautum sķnum į himni. Žessir atburšir bera ekki vitni um stöšugleika efnisins, sem tališ var sterkt ķ sjįlfu sér og andstęša skynseminnar, žvķ žį munu „kraftar himnanna bifast“. Jafnvęgi žeirra krafta sem uppgötvast hafa, eša eru aš minnsta kosti taldir hafa uppgötvast, mun rišlast. Gķfurleg tilfęrsla mun verša į orkunni og efninu, sem viš nįnari skošun er byggš upp af gķfurlega mikilli og stöšugri orku. Žetta mun sannarlega valda byltingu į tślkun „krafta“ ķ ešlisfręši­legum skilningi, en fellur žó enn undir notkun grķska oršsins fyrir krafta, svo sem ķ oršinu „dżnamiskur“. 

            Ķ augum heimsmyndarfręšinga er žarna um aš ręša įhrif lögmįla sem unnt er aš prófa vķsindalega. Jafnvel endalokin. Breskur stjörnufręšingur ritaši: „Eftir um žaš bil fimm milljarša įra mun sólin deyja og jöršin meš henni. ... Žessi langtķmaspį er įreišanleg žvķ hśn [gerir rįš fyrir žvķ] aš žau grundvallar ešlisfręšilögmįl sem eru aš verki ķ sólinni og ašdrįttarafliš milli stjarna og vetrarbrauta muni starfa [į žessum tķma] eins og žau hafa gert undanfarna fimm milljarša [įra]“.[1] Hér er fullyršing Drottins vors ekki bundin žessari hugmynd. Hann segist sjįlfur vera Mannssonurinn og aš menn muni sjį hann koma į skżjum; ekki regnskżjum, en hinn vķši alheimur takmarkast ekki viš žau; heldur meš sķnum eigin mikla mętti og dżrš. Og žetta hvort tveggja er tjįš į žann veg aš žaš sżnist hafa meiri kraft en kraftur alheimsins. Žessi mįttur er „meiri“ žar sem hann kemur aš utan og į žar uppruna sinn. Vķsaš er til žessa uppruna meš hlišsjón af žvķ aš lok eins tķmabils og byrjun annars tengist komu Drottins. Hann kemur sem venjulegur mašur og er samešlis honum, žvķ hann mun koma sem „Mannssonurinn“ – sem kom ķ heiminn viš fęšingu sķna og tengist mannkyni ķ henni ę sķšan.

            Hann mun koma og menn munu sjį hann koma. Og tvennt mun einkenna žessa komu hans. Hann mun ķ fyrsta lagi koma til aš fullna prestlega žjónustu sķna, sem framkvęmd er ķ kirkjunni. Englar hans, sem eru andlega sterkir aš upplagi og lausir undan įhrifum dauša og lķkama, munu safna saman hans śtvöldu. Žeir höfšu sem eftirmyndir hans įtt hlut ķ gušdómi hans žegar žeir dóu sķnu gamla ešli į krossi hans og meš gušdómlegri endurfęšingu sinni ķ upprisunni, sem gerši einnig žį ódaušlega ķ sįlinni ķ upprisnum lķkömum žeirra, en hann veitti til žeirra af óumręšilegum mętti sķnum sem ekki var hluti af hinum endanlega alheimi. Öllum mönnum mun verša ljóst aš alheimurinn er takmarkašur og eyšingunni hįšur: heimurinn žar fyrir utan (eins konar smęrri himinn) og jöršin sem viš erum svo nįtengd.

            Ķ öšru lagi  mun verša stašfest ešli hins eilķfa Oršs Gušs, en Drottinn er uppruni žeirrar visku sem žašan kemur. Kjarni allra orša hans var óbreytanleiki žeirra sem tekur yfir og inniheldur allan alheiminn sem breytist allt til žess aš honum lżkur. Oršiš er til aš eilķfu og ķ žvķ munu hinir śtvöldu dveljast – ķ lokaeiningu mįttarins sem er ekki frį žeim kominn, ķ visku og kęrleika. Amen.


 

[1] Martin Rees, Just Six Numbers (London 1999), s. 80.