5. sunnudagur í kirkjuári 2007, Stykkishólmur

 

            Um þessar mundir fylgjum við Lúkasarguðspjalli í sunnudagsmessunum. Í tveimur guðspjöllum er getið um heimsókn Jesú til Nasaret. Fyrst var fólkið ánægt en síðan leiddi skilningur hans á innri andstöðu þeirra til algjörlega óhaminnar heiftar mannfjöldans. Enn hefur lærisveinanna ekkert verið minnst í guðspjallinu. En nú kemur fyrsta ákveðna köllunin í Lúkasarguðspjalli.

            Jesús hafði farið niður að vatninu við Kapernaum. Hann stofnaði strax til kynna við fólkið þar og mannfjöldinn þrengdist sífellt meir að honum til að hlýða á Guðs orð. Það sem laðaði þá að var það sem þeir þekktu ekki. Ekki gátu rabbínarnir haldið svona athygli fólksins, þeir voru svo fljótir að fara í varnarstöðu. En Jesús er svo opinn. Hjarta hans er í samhljómi við áheyrendurna og þeir skynja að þeir eru að heyra eitthvað óvenjulegt. Hann sér að Pétur er að huga að netum sínum – alltaf þarf að hnýta og hreinsa möskvana á ný og hann biður hann að róa svolítið frá ströndinni svo að hann geti kennt mannfjöldanum sitjandi í bátnum, ekki aðþrengdur af fjölda manna sem sífellt tróðst framar eftir því sem hópurinn stækkaði.

            Pétur hlustaði á hann. Hann varð fyrir sterkum áhrifum og ávarpaði hann: „meistari“. Kennsla Jesú var skipulögð og hann vissi hvenær honum bar að hætta. Vafalaust hafa einhverjir úr mannfjöldanum horft á þá Jesú og Pétur eina í bátnum. „Legg þú út á djúpið og legg þú net þín til fiskjar!“ Hik kemur á Pétur. Hann er ofurlítið vantrúaður. Hann hafði verið að reyna að fiska alla nóttina en ekkert fundið. Kannski hélt hann að heppnin kæmi í bylgjum. Hvað um það, hann taldi vonlaust að fiska eitthvað núna. Samt gerði hann það sem meistarinn sagði. Hann  bjóst ekki við neinu og hann lagði net sín, fleiri en eitt. Hann gat ekki séð sólina spegla sig í ljósum kvið fiskanna. En þeir komu nú í stórum torfum og þrýstu sér í netin. Þeir voru nú í návist herra sköpunarinnar, en hann hafði gert alla hluti – hann hafði ekki aðeins fullkomna þekkingu á andartakinu, heldur fullkomna þekkingu á fortíðinni og fullkomna þekkingu á framtíðinni. Aflinn hlóðst nú í bátinn og þyngdi hann, og svo var að sjá að fiskarnir hefðu ekki verið fjarverandi heldur á sundi eða að hvíla sig dýpra en venjulega. Pétur, og vafalaust Jesús með honum, gátu ekki gert hvorttveggja, haft stjórn á bátnum og annast allan fiskaflann. Þeir bentu Jakobi og Jóhannesi sem voru að hreinsa net sín á ströndinni að koma á bát sínum þeim til hjálpar.

            Kannski voru þeir á litlum skektum eins og þeim sem fundust fyrir fáum árum grafnar í leirinn á vatnsbakkanum þar sem þær höfðu varðveist í góðu ástandi. Þegar hinir tveir komu á staðinn þá hljóta þeir að hafa verið vanir menn, því þeir lögðu upp að hinum bátnum og losuðu netin í sinn bát, og spriklandi fiskarnir köstuðust um fætur þeirra, svo að báturinn var nærri sokkinn.

            Pétur var vanur því að veiða fisk, en hann hafði aldrei áður séð neitt þessu líkt. Meistarinn bjó greinilega yfir yfirnáttúrlegum krafti að geta töfrað svona marga fiska í netið í fyrsta kasti. Þar sýnir hann að hann hefur tilfinningu fyrir návist og hreyfingu Guðs. „Far þú frá mér, herra, því að ég er syndugur maður.“ Hann var verkamaður með alla galla alþýðumannsins, en þó óvenju næmur á nærveru og starf manns sem var svo augljóslega nátengdur Guði. Eins var ástatt um þá Jakob og Jóhannes. Kannski var vitundin um Guð að vakna í Jóhannesi sem seinna varð guðfræðingurinn sem kenndi um Guð í Jesú, og reis upp frá því að vera einfaldur fiskimaður á vatninu og varð jafnoki heimspekinga þess tíma.

            Jesús hafði sýnt mátt sinn í kennslustund sem sýndi fram á jákvæð áhrif máttar Guðs. Ef til vill er það ekki fyllilega réttmætt að líkja fólki við fiska. En Jesús hafði veitt þessa fiskimenn eins og þeir væru fiskar sem biðu eftir því að verða veiddir í morgunskímunni. Hann lofaði Pétri að hann myndi halda áfram sama verki, hann myndi veiða annars konar fiska: hrífa þá upp úr vatninu  þar sem þeir voru orðnir svo heimavanir, og þeir myndu fyrst týnast í, en yrði síðar óendanlega stöðugt. Fyrir hans áhrif myndu þeir deyja hinu gamla lífi sínu og öðlast annars konar líf.

            Hann, Jakob og Jóhannes höfðu fram að þessu fengist við fiska sem lítið gátu streist á móti, veitt þá og selt á markaði. Nú myndu þeir fást við fólk sem leitaði til þeirra og kasta út sínum andlegu netum sem leiddu til hinnar æðstu verndar. Þeir voru upphafsmenn samfélags mannlegra fiska og þess vegna stóðu þeir nálægt því. Þeir gengu í gegnum aflann í þessum postullegu netum og vöndust nábýlinu, þó að mannlegir veiðimenn stæðu í hæfilegri fjarlægð frá afla sínum til þess að geta undir eins tekist á við önnur verkefni ef þörf krefði.

            Starf þeirra leiddi til endurlausnar ekki aðeins einstaklinga heldur samfélagsins í heild sinni. Þeir sáu að verkefni þeirra var lífsnauðsynlegt og þarfnaðist ábyrgðar og útheimti mikla einbeitingu. Þess vegna játtu þeir kalli þessa meistara um að aðstoða hann og halda áfram starfi hans. Hjartagæska þeirra knúði þá ómótstæðilega áfram, og þess vegna yfirgáfu þeir fjölskyldur sínar umyrðalaust og gengu sjálfviljugir í heilaga og helga þjónustu þar sem neitun hefði verið óhugsandi. Amen.