6. sunnudagur á páskatíma 2005, Stykkkishólmur

 

            Nauðsynlegt var að Drottinn vor hóf hina mikilvægu ræðu sína með áminningu um að hann hefði gefið lærisveinunum boðorð sem þeir yrðu að hlýða. Þegar hann segir þeim að að þeir muni halda þau ef þeir elski hann, þá á hann við að án ástar sem beinist á ákveðinn stað þá muni vilji þeirra til að fylgja náð trú­skiptanna brátt dvína. Án ástar verði ógjörlegt að fara eftir orðum hans. Ein ástæðan er sú að hann fer fram á mjög erfiða hluti í sjálfu sér en ef þeir eru framkvæmdir af ást, þá verða þeir mögulegir og jafnvel auðveldir. Eitt slíkt boðorð er „að elska óvini sína“. Líkt og Jóhannes guðspjallamaður hafði kynnst þá er Guð kærleikur og öll samskipti milli lærisveinanna yrðu að fara fram í andrúmslofti gleði, áhyggjuleysis og frjósemi því að kærleikurinn er rammi allrar tilveru þeirra.

            En náinn félagi kærleikans verður að vera sannleikurinn og Drottinn lofar að senda þeim verjanda sem er huggari þeirra, sem muni ætíð vera hjá þeim. Orðið hjálpari nær yfir þetta allt. Hann er fyrst og fremst hjálpari þeirra en þeir eru háðir efnislegri nærveru hans. Þessi hjálpari þeirra yrði nærverandi sem hreinn andi. Og hér merki „hreinn andi“ „kraftur“: „velviljaður máttur“. Minningin um Jesú á jörðunni yrði þeim ævarandi fordæmi, en þessi annar hjálpari myndi alltaf beina anda þeirra til himins þar sem Jesús, sem æðsti prestur og meðalgangari – báðir með mannlegar samsvaranir – myndi efna þrár þeirra sem eru ávextir hvatningar hans, fyrir hans vald, sem þeir, líkt og allir lærisveinar framtíðarinnar, myndu þurfa á að halda. Þetta er andi sannleikans sem heimurinn getur ekki tekið á móti, en kraftur þessa anda mun styrkja þá alla í köllun sinni við að lifa í þessum heimi þar sem hugur þeirra og andi eru stöðugir í órofa eilífð kærleika og sannleika. Um hann hefur heimurinn enga vitneskju því hann getur ekki séð hann og hann þekkir hann ekki. En nærvera hans er þeim kunn því hann er stöðugt hjá þeim og þegar hann kemur – á hvítasunnunni – þá er hann ekki aðeins með þeim eins og hann er núna, heldur í þeim. Þeir munu ekki hafa neina þörf fyrir að leita hans í einhverri ytri ímynd því að hann mun hafa búsetu innra með þeim og þeir munu njóta nærveru hans sem mun fylla þá og alla þeirra hæfileika.

            Þessi hjálpari er andi kærleikans sem persóna, og sameinar að eilífu Föðurinn og Soninn. Hann sameinar sakir þess að hann er andi kærleikans og að hann er andi sannleikans.

            Með þvílíka nærveru þá erum við ekki lengur íbúar á þessari plánetu, í óvissu um umhverfi okkar: sjáum allt í fjandsamlegu ljósi, jafnvel illviljuðu ljósi, í sífelldum vandræði sem stuðla aldrei að ró hjartans. Og við erum jafnvel enn óöruggari varðandi mannlegt umhverfi, því þar finnum við ástlaust fólk sem ekkert vill nema drottna sífellt yfir öðrum og þekkir ekki merkingu kærleikans og nýtur þess raunverulega að drottna. Líkt og munaðarleysingjar, sem skyldan rekur suma til að elska, en finna þó ævinlega fyrir því að hafa verið yfirgefnir, geta þeir ekki vænst neinna endurgjalda fyrir kærleikann sem ill örlög þeirra hafa næstum eytt að fullu.

            Við getum verið viss um að þetta eru ekki okkar örlög. Því að fyrir okkur er tilvera okkar í heiminum, þótt hún vari stutta stund, hugsanlega uppspretta mikillar gleði, því að óeigingjörn og sönn ást mun vaka yfir okkur. Hvort sem ást ekkar er endurgoldin eða ekki, þá verðum við fyrst og fremst að treysta sambandið við kærleika hans. Óeigingjarn kærleiki hans gefst okkur án nokkurra takmarka. Það er ekki efni til að fylla okkur ótta. Það ætti að leysa þá hnúta sem binda okkur hið innra. Í Guði er hinu óendanlega ýtt úr vör til hins óendanlega, frá persónunum þremur til sérhvers annars á sama tíma. Við verðum að láta þenna kærleika móta okkur og forma. Það er það sem hann biður um, svolitla opnun í upphafi. Við skulum íhuga í kyrrð og þá kemur hann til okkar, umvefur okkur, og flæðir frá okkur til fyrsta gjafarans, rétt eins og hann flæðir ævinlega frá fyrsta gjafaranum til okkar. Og látum þetta sama flæði kærleikans ráða öllum tengslum okkar við aðra.

            Innan skamms myndi hann hverfa þeim sjónum en það líf sem hann sjálfviljugur gaf okkur mun veita okkur líf. „Ég lifi og þér munuð lifa“ – og vissulega mun það fylgja þeirri mynd sem gerð er af honum, en mynd hans af þeim (og okkur) mun aldrei hverfa. Og að lokum, allar þessar fyrstu ráðstafanir munu opnast inn í nýjan raunveruleika þar sem við munum vera fullkomlega meðvituð um hvernig þessi kærleikur bindur okkur saman, þessi kærleikur sem er eðli hjálparandans. „Á þeim degi munuð þér skilja, að ég er í Föður mínum og þér í mér og ég í yður.“ Sérhver mun lifa í öðrum og í sannleika þess lífs gefur sérhver sig öðrum í óeigingjörnum kærleika: Faðirinn og Sonurinn tímalausir gagnvart hvor öðrum; og nú sömu gerðar, munu Sonurinn og lærisveinar hans auðsýna þennan sama kærleika sín á milli, og sameina hann þeim kærleika sem hinar guðdómlegu persónur bera hver til annarrar. Því kærleikurinn er sterkari en lífið, og sannleikurinn er það sem lifandi sál og hugur kemur auga á þegar svo djúpt er rist að sést í leynd djúp Guðs, og með þeim í leynd djúp okkar sjálfra sem nú erum endurleyst frá ótta og skömm. Og saman, undir sama anda kærleikans notum við öll skynsemi hugar okkar til að virða fyrir okkur verk Guðs, sem aldrei eru fullnuð, í engilseðlinu og eðli þessa alheims á sérhverju stigi: frá mótun stjörnuþoka til smátriða mannkynssögunnar og hvers vegna menn eru reiðubúnir til að fást við hið síðarnefnda án tillits til hins æðri raunveruleika sem umlykur þá.

            Mun mikilvægara er að við beinum sjónum okkar að uppsprettu alls þessa, þegar við hittum fyrir kærleik Guðs sem við verðum að vera samhljóma við. Og nú í kærleika Föðurins og ekki í einstaklingsbundinni mannlegri tilveru hans. Drottinn mun jafnvel ganga enn lengra í að staðfesta fyrir okkur sérkenni sín sem hafa fram að þessu verið okkur ókunn: sífelld staðfesting hins guðdómlega kærleika og stöðug staðfesting hins óendanlega sannleika. Allt gerist þetta í einingu Föður og Sonar: sem eru eitt og ósundurgreinanlegir, og tvær persónur; og við okkur sem höfum verið gerð kjörbörn Guðs fyrir tilverknað Sonar hans. Óttinn við að verða yfirgefin mun ekki lengur valda okkur hugarangri með sársauka sínum og skelfingu. Við finnum fyrir því að við erum meira virði og höfum fengið mestu hugsanlegu tryggingu fyrir því að svo sé. Amen.