6. sunnudagur á páskatíma 2009, Stykkishólmur

 

            Í postullegum ritningarlestri þessa sunnudags er í síðasta sinn staðnæmst við bréf heilags Jóhannesar. Og almenn skýring á þessum stutta og gagnmerka texta er að menn skynja ekki kærleikann eins og hann er í raun og veru. En í raun skilja þeir þetta sem getnir hafa verið af Guði í hans mynd, og hann er kærleikur. Við þörfnumst öll þessarar endurfæðingar, líkt og Jesús tjáði Nikódemusi og Jóhannes segir frá í guðspjalli sínu. Þetta er endurfæðing sem við þurfum ekki að líta á sem byrði jafnvel þó að okkur finnist hún undarleg. Ef hún er fæðing í guðdómlegum kærleika þá er hún lifandi og frá hinum lifanda Guði, og jafnvel þó að við lifum í henni, gæti okkur samt fundist okkur ábótavant í einhverju. Enginn sem fæðist í þennan heim getur ráðið hvernig fæðinguna ber að höndum, en verður að taka sjálfum sér eins og hann er. Allir hafa þá galla sem fylgja hinu synduga eðli mannsins og við höfum tekið í arf. Vera má að viðkomandi hafi tilhneigingu til einhvers sjúkdóms, líkamlegs eða andlegs. Eðlilegrar meðhöndlunar skyldi leita við því, en mestu skiptir að viðurkenna að líkaminn eða andinn er sjúkur því það hefur mikil áhrif á lækninguna. Ef menn gera það ekki magnast upp frekari spenna og sársauki. En hvernig sem því víkur við, jafngildir fæðing til þessa guðdómlega ljóss í sjálfu sér lækningu.

            En við getum elskað Guð þótt við séum sjúk andlega eða líkamlega, því hinn trúaði veit að byrði sérhvers sjúkdóms skaðar ekki í neinum grundvallaratriðum samband hins sjúka manns við hinn æðsta lækni, sem er bæði guðdómlegur og mannlegur. Hann er sá sem eitt sinn tók á sig allan sársauka og kvöl mannkyns í eitt skipti fyrir öll, og deilir sigri sínum með öllum mönnum. Því ríki Guðs er æðra öllum sársauka eða gleði sem maðurinn fær skynjað. Þarna rís skilningur Jóhannesar yfir reynsluna af sársaukanum, og jafnvel gleði mannsins. Þetta er ekki hinn endanlegi raunveruleiki Guðs ef Guð hefur ekki aðeins kærleika heldur er kærleiki. Andstætt þeim sem telja kærleikann fyrst og fremst einkamál manna og meðhöndla hann í samræmi við það, lítur Jóhannes svo á að hann sé fyrst og fremst hlutlægur. Hann felst einkum í því að Faðirinn sendi hinn eingetna Son sinn til að færa okkur líf sitt svo að við mættum lifa í því lífi einnig. Hann skildi okkur ekki eftir með óuppfyllt loforð sem uppfylla skyldi einhvern tímann í framtíðinni, heldur sendi hann okkur Son sinn í raunveruleikanum og lét hann lifa í þessu lífi, svo að við gætum meðtekið það líf í sjálfum okkur með öllum þess ódauðlega raunveruleika, svo að við mættum einnig rísa upp til ódauðleika. Og íhugun okkar verður að hefjast á þessu, með fullri hlutlægni hvað snertir ævilok Jesú, sem hafði aðeins eitt ákveðið markmið: að þessi fórn hans tæki brott syndir okkar. Syndin er staðreynd og hefur áhrif á okkur öll, en það er vilji okkar ástæra Föður að afmá syndir okkar. Það er afar nauðsynlegt, ekki síst þegar þær eru að sliga okkur og minningin um okkar eigið óhóf og vanrækslu veldur því að syrtir í sinninu, nema til komi þessi hlutlægni.

            Maður, sem var jafn raunverulegur og við eru sjálf, tók á sig eigin dauða af frjálsum vilja því okkur skorti allt til alls til að gjalda fyrir glæpi okkar. Þetta var gert af góðvild til manna, skynjun hans var djúp en okkar ekki, og venjulega erum við ekki einu sinni þakklát fyrir þessa dyggð hans sem allir menn verða að reiða sig á. Kærleikurinn víkur sér ekki undan, kærleikurinn lætur sér ekki bregða, kærleikurinn rennur úr uppsprettu sem aldrei hefur mengast eins og við höfum mengast. Kærleikurinn er því ótruflaður og ferskur, óbreytanlegur frá þeirri eilífð sem liðin er og enn er ókomin. Hann reiknar ekki og samt eru afrek hans einstök. Kærleikurinn er stöðugur því  eldur hans logar ætíð. Kærleikurinn er ævinlega óeigingjarn. Honum getum við treyst og hann er ætíð nytsamur, því þannig hljóta að vera áhrif hans á okkur sem kalla fram eilífan getnað guðdómlegs kærleika innra með okkur. Amen.