7. sunnudagur í kirkjuári 2006, Stykkishólmur

 

            Þrátt fyrir að Jesús hafi seinna gagnrýnt fólkið í litla fiskimannaþorpinu Kapernaum þá vildu þeir þó óðfúsir heyra Orðið sem hann prédikaði. Kannski hafa þeir haldið að búið væri að lækna alla sem voru sjúkir og nú gætu þeir sest niður og hlustað á kenninguna sem lá að baki gerðum hans.

            En hús Símonar og fjölskyldu hans var fullt út úr dyrum og var mannfjöldinn slíkur að ekki var hægt að gera í hann braut fyrir þá sem ekki gátu gengið. Og síðan kom hópur fjögurra manna sem bar lamaðan mann á börum. Augljóslega var ekki unnt að komast í gegnum mannfjöldann sem stóð þétt saman. Þeir athuguðu aðstæður í húsinu og ákváðu að bera hann upp á flatt þakið þar sem ýmsir hlutir voru geymdir, gera gat á þekjuna og láta hann síga þar niður.

            Þetta merkti að þeir urðu að bera hann eins og þeir best gátu upp stigann sem lá upp á húsþakið. Þeir skildu rekkjuna eftir um stund á jörðinni. Þó að húsið væri aðeins einnar hæðar þá hlýtur það að hafa kostað þá nokkurt erfiði að koma máttlausum manninum þessa þrjá til fjóra metra upp á þakið. Þar hafa þeir lagt hann niður á meðan tveir þeirra fóru að sækja rekkjuna og hinir tveir réðust að þekjunni sem var gerð úr leir frá vatnsbakkanum, og hafði verið settur sem tróð milli bjálkanna og greinanna í þekjunni og síðan þurrkaður í sólinni uns hann var harður sem steinn. Þeir lömdu og börðu og brátt myndaðist hola í  þekjuna sem þeir stækkuðu eftir megni, því að þeir yrðu að láta manninn síga  niður í böndum á gólfið fyrir neðan. Þeir hafa sennilega fundið böndin hringuð uppi á þakinu og fengið þau að láni.

            Hávaðinn sem þeir hafa valdið meðan þeir voru að rjúfa þekjuna hlýtur að hafa verið talsverður. Sumir sem stóðu fyrir neðan hafa orðið að víkja frá undan braki sem hrundi yfir þá. Það hefur verið ómögulegt að ræða saman því allir voru að horfa upp, einkum eftir að ástæðan fyrir hamaganginum var orðin ljós og maðurinn var látinn síga varlega niður á gólfið.

            Allt var þetta afar leikrænt!

            En Drottinn vor var ekki undrandi yfir þessu og hann vissi vel hvað hann þurfti að segja og gera. Hann var vanur að mynda sér skoðun á mönnum á sekúndubroti. Hann tók alltaf frumkvæðið og allt hans frumkvæði var fullt af fræðslu.

            „Syndir þínar eru fyrirgefnar.“ Þegar við syndgum gerum við eitthvað sem er í andstöðu við eðli okkar og það getur framkallað sjúkdóma sem eru líkamlegir hvað einkenni snertir, en andlegir að uppruna til.

            Þegar Jesús mælti þessi orð vissi hann nákvæmlega hvaða viðbrögð þau myndu vekja hjá ýmsum fræðimannanna. „Syndir er ekki hægt að lækna eins og sjúkdóm; aðeins er hægt að fyrirgefa þær – fyrirgefa af Guði.“ Afleiðingarnar af einni fyrstu sjálfsopinberun þessa kennara voru ákaflega athyglisverðar en einnig uggvænlegar:  Hann var með þessu að gera tilkall til guðdómleika. En þeir hugsuðu þetta aðeins en höfðu engin orð um það. Þeir vildu geyma þetta með sjálfum sér til að geta talað um það seinna í sínum hópi. Og auk þess gætu þeir bætt einhverju öðru við um þennan mann sem þeir teldu vafasamt.

            En mannþekking þeirra var í hróplegu ósamræmi við þekkingu Drottins vors. Þá skorti hæfileikann til að lesa í hjörtu mannanna. Þeir höfðu setið þar um stund meðan hann talaði. Þeir höfðu heyrt það sem hann sagði en gátu ekki gert sér grein fyrir hjartanu sem orðin bárust frá. Drottinn vor hafði fulla þekkingu á hjartanu, jafnvel áður en hann tók til máls. Þess vegna voru orð hans, þar með talin þau orð sem hann beindi til þessara  fræðimannanna, svo öflug. Hann skildi þessa menn en þeir höfðu ekki orðið fyrir áhrifum af nærveru hans þar. Þeir höfðu numið lögin á sérstakan hátt og það hafði gert þá að embættismönnum: þeir heyrðu orðin og rannsökuðu þau en án þekkingar þess hjarta og hugar sem þau komu frá.

            En orðin voru ekki hinn fremsti raunveruleiki. Jesús sýndi að hann notaði orðin frjálslega af því að hann bjó yfir innra frelsi: guðdómlegu frelsi! Hann hefði allt eins getað sagt: „Statt upp, tak rekkju þína og far heim til þín“, eins og: „Syndir þínar eru fyrirgefnar.“

            Og hann heldur áfram: „Dæmið ekki orð mín, heldur lítið á ætlun hjarta míns þegar ég segi: ,Tak rekkju þína og far heim til þín!‘“

            Og hann rannsakaði þá jafnvel enn nánar: þeir voru ekki að hugsa um samræmi heldur það sem virtist vera ósamræmi. Þetta orð var rétt, þetta orð var rangt. En ef það var svo, hvert er þá hið eina lögmál sem liggur að baki vali hans á orðum og tjáir hjarta hans? Þú verður að dæma: getur þú dæmt um ástand hjarta míns eða er það vafið dulúð? Þú sem hugsar svo margt í hjarta þínu, hefur þú ákveðið hvort í hjarta mínu séu þær hugsanir og ringulreið og óskir sem enga merkingu hafa? Þú ættir að vita það af þekkingu þinni að ég er staðfastur, því að hjarta mitt og hugur eru algjörlega hrein. Ég hrekst ekki frá sannleika til lygi. Ef ég segi eitthvað þá er það af því að það er satt – í sérhvert sinn. Ég kem beint fram af því að ég er kærleiksríkur. Ef ég segi: „Syndir þínar eru fyrirgefnar“, þá er það vegna þess að það er algjörlega satt. Sakir þessarar staðreyndar er það jafn auðvelt fyrir mig að segja: „Tak rekkju þína og far heim til þín“, eins og það er fyrir ykkur að segja: „Syndir þínar eru fyrirgefnar“. Ef ég hefði slæma samvisku væri það ekki auðvelt og þið mynduð lesa það úr svip mínum að ég væri að svíkja ykkur í orðum. Mig skortir ekki orð og mig skortir ekki heldur orð um siðferðileg málefni. Þegar ég segi sannleikann um lækningar ættuð þið að sjá að ég er samkvæmur sjálfum mér, svo að þegar ég segi sannleikann um vald mitt getið þið einnig lagt trúnað á það.

            Þið skuluð því muna þetta! Ég lækna þennan mann núna og hann yfirgefur okkur og heldur á rekkju sinni. Vinir hans eru uppi á þakinu og hann þarfnast þeirra ekki lengur. Og á nákvæmlega sama, sanna háttinn hef ég fyrirgefið honum syndir hans.

            Því var ekki að undra að menn voru furðu lostnir í salnum: „Aldrei áður höfum vér þvílíkt séð!“ Amen.

7. sunnudagur í kirkjuári 2006, Stykkishólmur

            Þrátt fyrir að Jesús hafi seinna gagnrýnt fólkið í litla fiskimannaþorpinu Kapernaum þá vildu þeir þó óðfúsir heyra Orðið sem hann prédikaði. Kannski hafa þeir haldið að búið væri að lækna alla sem voru sjúkir og nú gætu þeir sest niður og hlustað á kenninguna sem lá að baki gerðum hans.

            En hús Símonar og fjölskyldu hans var fullt út úr dyrum og var mannfjöldinn slíkur að ekki var hægt að gera í hann braut fyrir þá sem ekki gátu gengið. Og síðan kom hópur fjögurra manna sem bar lamaðan mann á börum. Augljóslega var ekki unnt að komast í gegnum mannfjöldann sem stóð þétt saman. Þeir athuguðu aðstæður í húsinu og ákváðu að bera hann upp á flatt þakið þar sem ýmsir hlutir voru geymdir, gera gat á þekjuna og láta hann síga þar niður.

            Þetta merkti að þeir urðu að bera hann eins og þeir best gátu upp stigann sem lá upp á húsþakið. Þeir skildu rekkjuna eftir um stund á jörðinni. Þó að húsið væri aðeins einnar hæðar þá hlýtur það að hafa kostað þá nokkurt erfiði að koma máttlausum manninum þessa þrjá til fjóra metra upp á þakið. Þar hafa þeir lagt hann niður á meðan tveir þeirra fóru að sækja rekkjuna og hinir tveir réðust að þekjunni sem var gerð úr leir frá vatnsbakkanum, og hafði verið settur sem tróð milli bjálkanna og greinanna í þekjunni og síðan þurrkaður í sólinni uns hann var harður sem steinn. Þeir lömdu og börðu og brátt myndaðist hola í  þekjuna sem þeir stækkuðu eftir megni, því að þeir yrðu að láta manninn síga  niður í böndum á gólfið fyrir neðan. Þeir hafa sennilega fundið böndin hringuð uppi á þakinu og fengið þau að láni.

            Hávaðinn sem þeir hafa valdið meðan þeir voru að rjúfa þekjuna hlýtur að hafa verið talsverður. Sumir sem stóðu fyrir neðan hafa orðið að víkja frá undan braki sem hrundi yfir þá. Það hefur verið ómögulegt að ræða saman því allir voru að horfa upp, einkum eftir að ástæðan fyrir hamaganginum var orðin ljós og maðurinn var látinn síga varlega niður á gólfið.

            Allt var þetta afar leikrænt!

            En Drottinn vor var ekki undrandi yfir þessu og hann vissi vel hvað hann þurfti að segja og gera. Hann var vanur að mynda sér skoðun á mönnum á sekúndubroti. Hann tók alltaf frumkvæðið og allt hans frumkvæði var fullt af fræðslu.

            „Syndir þínar eru fyrirgefnar.“ Þegar við syndgum gerum við eitthvað sem er í andstöðu við eðli okkar og það getur framkallað sjúkdóma sem eru líkamlegir hvað einkenni snertir, en andlegir að uppruna til.

            Þegar Jesús mælti þessi orð vissi hann nákvæmlega hvaða viðbrögð þau myndu vekja hjá ýmsum fræðimannanna. „Syndir er ekki hægt að lækna eins og sjúkdóm; aðeins er hægt að fyrirgefa þær – fyrirgefa af Guði.“ Afleiðingarnar af einni fyrstu sjálfsopinberun þessa kennara voru ákaflega athyglisverðar en einnig uggvænlegar:  Hann var með þessu að gera tilkall til guðdómleika. En þeir hugsuðu þetta aðeins en höfðu engin orð um það. Þeir vildu geyma þetta með sjálfum sér til að geta talað um það seinna í sínum hópi. Og auk þess gætu þeir bætt einhverju öðru við um þennan mann sem þeir teldu vafasamt.

            En mannþekking þeirra var í hróplegu ósamræmi við þekkingu Drottins vors. Þá skorti hæfileikann til að lesa í hjörtu mannanna. Þeir höfðu setið þar um stund meðan hann talaði. Þeir höfðu heyrt það sem hann sagði en gátu ekki gert sér grein fyrir hjartanu sem orðin bárust frá. Drottinn vor hafði fulla þekkingu á hjartanu, jafnvel áður en hann tók til máls. Þess vegna voru orð hans, þar með talin þau orð sem hann beindi til þessara  fræðimannanna, svo öflug. Hann skildi þessa menn en þeir höfðu ekki orðið fyrir áhrifum af nærveru hans þar. Þeir höfðu numið lögin á sérstakan hátt og það hafði gert þá að embættismönnum: þeir heyrðu orðin og rannsökuðu þau en án þekkingar þess hjarta og hugar sem þau komu frá.

            En orðin voru ekki hinn fremsti raunveruleiki. Jesús sýndi að hann notaði orðin frjálslega af því að hann bjó yfir innra frelsi: guðdómlegu frelsi! Hann hefði allt eins getað sagt: „Statt upp, tak rekkju þína og far heim til þín“, eins og: „Syndir þínar eru fyrirgefnar.“

            Og hann heldur áfram: „Dæmið ekki orð mín, heldur lítið á ætlun hjarta míns þegar ég segi: ,Tak rekkju þína og far heim til þín!‘“

            Og hann rannsakaði þá jafnvel enn nánar: þeir voru ekki að hugsa um samræmi heldur það sem virtist vera ósamræmi. Þetta orð var rétt, þetta orð var rangt. En ef það var svo, hvert er þá hið eina lögmál sem liggur að baki vali hans á orðum og tjáir hjarta hans? Þú verður að dæma: getur þú dæmt um ástand hjarta míns eða er það vafið dulúð? Þú sem hugsar svo margt í hjarta þínu, hefur þú ákveðið hvort í hjarta mínu séu þær hugsanir og ringulreið og óskir sem enga merkingu hafa? Þú ættir að vita það af þekkingu þinni að ég er staðfastur, því að hjarta mitt og hugur eru algjörlega hrein. Ég hrekst ekki frá sannleika til lygi. Ef ég segi eitthvað þá er það af því að það er satt – í sérhvert sinn. Ég kem beint fram af því að ég er kærleiksríkur. Ef ég segi: „Syndir þínar eru fyrirgefnar“, þá er það vegna þess að það er algjörlega satt. Sakir þessarar staðreyndar er það jafn auðvelt fyrir mig að segja: „Tak rekkju þína og far heim til þín“, eins og það er fyrir ykkur að segja: „Syndir þínar eru fyrirgefnar“. Ef ég hefði slæma samvisku væri það ekki auðvelt og þið mynduð lesa það úr svip mínum að ég væri að svíkja ykkur í orðum. Mig skortir ekki orð og mig skortir ekki heldur orð um siðferðileg málefni. Þegar ég segi sannleikann um lækningar ættuð þið að sjá að ég er samkvæmur sjálfum mér, svo að þegar ég segi sannleikann um vald mitt getið þið einnig lagt trúnað á það.

            Þið skuluð því muna þetta! Ég lækna þennan mann núna og hann yfirgefur okkur og heldur á rekkju sinni. Vinir hans eru uppi á þakinu og hann þarfnast þeirra ekki lengur. Og á nákvæmlega sama, sanna háttinn hef ég fyrirgefið honum syndir hans.

            Því var ekki að undra að menn voru furðu lostnir í salnum: „Aldrei áður höfum vér þvílíkt séð!“ Amen.