Öskudagur 2010, Stykkishólmur

 

            Þær litúrgísku hefðir sem við fylgjum nú eiga geysilega djúpar sögulegar og trúarlegar rætur. Við hefðum þurft að lifa á tímum viðarelda til að skilja til fullnustu öskuna sem notuð var, hversu létt hún var og erfitt að hreinsa hana. Í Sálmunum er sagt að Guð „strái hrími sem ösku“. Naumast er minnst á hana í Nýja testamentinu, aðeins tvisvar í svipuðum köflum hjá Matteusi og Lúkasi – þar sem Drottinn vor segir að ef kraftaverkin hefðu verið gerð í hafnarborgum Föníkumanna, Týrus og Sídon, „hefðu þær löngu iðrast“. Þar voru allmargir heiðnir menn sem sýndu merki um trúarlega iðrun og sjálfsniðurlægingu, en þeir niðurlægðu líkamann með því að hella yfir sig ösku og klæðast hærusekk, sem var grófasti vefnaðurinn. Mikilvægi alls þessa er tekið upp hér á táknrænan hátt en þó ekki að fullu: þáttur kristinnar vonar og fullnægju er gefinn í skyn með því að mynda kross.

            Mikilvægið yfirfærist því í sama anda hógværðar og nær einnig til öskunnar sem líkami okkar verður að, eftir að við höfum verið grafin eftir dauðann, en tengist þó lokaupprisunni. Andinn mun að fullu endurnýjast að mætti í skilningi og kærleika til Skaparans og til allra engla og manna, og – það er kraftaverk kraftaverkanna – líkaminn mun einnig endurskapast í andlegri líkingu upprisu Krists. Hann fyllist guðdómlegri orku hans sem er hið fullkomna fordæmi sem gengur út yfir hin eðlisfræðilegu lögmál um jafngildi orku og efnis, sem hinn þríeini Guð sem skapaði okkur og við erum skírð í, og gefur okkur það líf sem inniheldur þá bæði að umtaki og óbreytanleika eilífðarinnar. Amen.