Miðnæturmessa á jólum 2007, Stykkishólmur

 

            Sú ákvörðun Rómverja að skrásetja íbúana, eignir þeirra og tekjur, svo auðveldara yrði að leggja á þá skatta, leiddi til þess að Jesús fæddist í Betlehem, en Jósef var einmitt afkomandi Davíðs í borg hans, Betlehem. Ættartölurnar liðu mönnum ekki úr minni né heldur uppruni hverrar fjölskyldu og einstaklinga og fæðingarstaður þeirra. Ættartalan leiddi til þess að allir tengdust ættingjum sinum og þá hefðu þeir tekið eftir hvort einhvern vantaði sem ætti að skrá með réttu. Skrifarar meðal Gyðinga færðu þessar ættarskrár á bókrollur eða bækur. Lúkas getur hins helsta í þessum skrám, en sjálfsagt hefur skráin ekki verið fullkomin.

            Þó að konungarnir sem komu á eftir Davíð hefðu dáið sakir illa ígrundaðra pólitískra aðgerða, á þessum slóðum, þar sem yfirráð Grikkja og Rómverja höfðu bundið enda á forna úlfúð Assýringa, Babýlóníumanna og seinna Persa við Egypta. En minningin um Davíð lifði enn og Jesaja hafði fengið innblástur um að ávarpa verðandi Messías sem enn var ókominn, og yrði líkt og Sál og Davíð, sem „nýr sproti af Jesse rót“. Þetta var varla meira en rómantísk von, en samt guðdómleg fullvissa um að konungssagan myndi hefjast að nýju, af sömu rót, þó ekki af sömu ætt. Þessi innblásnu skilaboð, guðdómleg að uppruna, dóu ekki. Móðir þessa barns var ókunn öllum heiminum og hún hafði borið hann með sér og alið hann í sjálfri Betlehem.

            Hún var raunsæ og hraust og sætti sig við þá staðreynd að ekki var rúm fyrir þau í gistihúsinu og fékk því aðstöðu í fjárhúsinu. Þar var sæmilega hlýtt vegna dýranna sem þar voru en jatan hafði verið gerð að rúmi fyrir barnið, fóðrað með ilmandi heyi og barnið sjálft vafið reifum sem tíðkaðist þá til verndar ungbörnum.

            Þegar Samúel spámaður fékk innblástur um það að smyrja eftirmann Sáls, sem var farinn að missa vinsældirnar, þá fann hann ekki hinn útvalda meðal þeirra sona hans sem honum voru sýndir. Þess vegna sóttu þeir Davíð, hinn yngsta, sem gætti sauða föður síns. Himnarnir sýndu Samúel að þessi væri hinn útvaldi. Þess vegna hlutu Ísraelsmenn hirðiskonung. Þegar Ísraelsmenn loks héldu inn í landið vestur af Jórdaná ráku þeir undan sér fjárhjarðir sínar og komu inn á landsvæði sem orðið var að akurlendi. Þeir minntust eigin uppruna sem hjarðmenn á árum áður.

            Kannski mundu hjarðmennirnir, sem gættu fjár síns og héldu þeim til beitar, eftir því að Davíð hafði verið merkilegur forveri þeirra úr þessari sömu, litlu borg. Þeir hafa fyllst stolti af því að tengjast svo merkum manni – jafnvel þó að rómverski friðurinn hafi víkkað sjóndeildarhringinn meir en þeir hefðu getað ímyndað sér.

            Hinn mikli leyndardómur fæðingar og eðlis þessa barns hafði opinberast fyrir augum þeirra. Engillinn stóð í birtunni við hlið þeirra eins og hann hefði beðið þar lengi óséður, og hin guðdómlega dýrð breytti skilningi þeirra á heiminum endanlega. Hann var ekki fullkominn eins og hann var, en nú hafði hann opnast fyrir Guði. Fyrst óttuðust þeir, þó að engillinn hefði verið sendur til að færa mikla gleði – ótrúlegt er hve heimurinn getur auðveldlega afmyndað boðskapinn frá himnum!

            Hjarðmönnunum var ætlað að sjá þetta fyrstir allra, en síðan áttu fregnirnar að berast öllum þjóðum. Gríska orðið er „laios“, sem merkir heilög þjóð. En hinir trúuðu munu fagna, því þeir hafa heyrt alla spádómana um hann, sem er „Kristur“, hinn smurði, en liggur nú í jötu sinni vafinn ungbarnsreifunum.

            Og boðskapnum lýkur á stórfenglegan hátt, þegar hinir himnesku herskarar snúa sér til Guðs, veita honum alla sína dýrð, sem flæðir síðan til þeirra manna sem hafa góðan vilja og færir þeim guðdómlegan frið. Amen.