Geisladagur, skírn Drottins, Stykkishólmur 2005

 

          Sá sem skráði sköpunarsögu fyrstu Mósebókar hafði hlotið að arfleifð miklar erfðavenjur og í þeim fann hann mikið öryggi og skýrleika fyrir mátt Heilags anda. Innblásturinn tók til einstakra orða. Annað vers sköpunarsögunnar inniheldur fullyrðingu sem ekki er dregin í efa og þar er mikilvægt orð notað: „Jörðin var auð og tóm, og myrkur grúfði yfir djúpinu og Guðs andi sveif yfir vötnunum“. Vatnið er hreyfanlegt; líf getur mótast í vatninu, mýkt þess getur verndað lífið og einkum mannlegt líf þegar það fæðist. Þess vegna sáu einstakir eða sameiginlegir upphafs­menn þessarar siðvenju meiri skyldleika milli Andans og vatnsins en Andans og jarðarinnar. Jafnvel jörðin er mótuð af vatninu, vatnið breytir henni og hún verður frjósöm fyrir áhrif vatnsins. Vatnið heldur meira að segja enn öflugra náttúruafli, eldinum, í skefjum. Mannslíkaminn inniheldur meira af vatni en nokkru öðru efni, því við erum annað og meira en aðeins bein og vöðvar.

          Birtingarmyndir vatnsins eru fjölbreytilegri er myndir jarðar, elds eða lofts. Það getur haft örvandi áhrif en getur einnig verið stillandi. Andi Guðs getur bæði verið hvetjandi og róandi, hann er í essinu sínu í vatninu. Það er einnig augljóst í orðinu sem notað er til að lýsa þessari hreyfingu, Guðs andi sveif yfir vötnunum, og orðið er notað eins og verið sé að lýsa hreyfingu fugls, og það er einnig eins og verið sé að lýsa einhvers konar vernd. Jafnvel hebreska orðið virðist enduróma flöktandi hreyfingu, verndandi, blíðlega og blessunarlega samtengda vatninu og sefar það eftir kraftinn sem kom fram við sköpunina, og var óhjákvæmilegur: „merakapheth“. Því að Andinn getur starfað í vatni og innihaldið það.

          Þetta samband hélt áfram og mun gera að eilífu. Því sérhvern storm lægir og skiptir þá engu hversu ofsafenginn hann var í upphafi og þegar hann stóð sem hæst. Sumir geta skilgreint þetta samband út í æsar en allir menn skynja þessa staðreynd.

          Þar sem þessu er svo farið, hlýtur samsvörunin sem unnt er að finna milli þess að Andi Guðs svífur upprunalega líkt og fugl yfir vötnunum og þess er andi Guðs kom yfir Jesú þegar hann steig upp úr vatninu, óumdeilanlega að vera sannleikanum samkvæm, og þá hlýtur órofið samhengið milli þeirra að vera það líka. Máttur Guðs inniheldur ætíð sköpun hans og starf, jafnvel þegar hinir mestu stormar eru gengnir niður, jafnvel þegar hreyfingar jarðarinnar hafa áhrif á þéttleika og styrk vatnsins, svo að það verður enn máttugra, og hann lægir ofsa þess að lokum. Á þennan hátt getur mildin í styrk vatnsins sem róar, gert úr því miðil sem eyðir sameiginlegum syndum jafnt sem syndum einstaklingsins þegar sál og líkami hljóta viðeigandi andlega endurfæðingu. Því hinni löngu forsögu uppreisnar, sem og sögu uppreisnar sérhvers einstaklings, verður að eyða.

          Þetta upprunalega svif Anda Guðs yfir hinum fyrstu vötnum, þegar hann leitaði eftir og kom loks á reglu og friði, gæti hafa tekið allt aðra stefnu ef sköpun mannsins, sem seinna kom, hefði ekki haft í för með sér óhlýðni við Andann. En þessi þörf fyrir endurnýjun og endurfæðingu getur jafn auðveldlega átt sér stað með blíðlegu vængjablaki Andans í frelsi loftsins, sem og í regluföstu sambandinu við mannkyn sem ekki féll.

          Skírnin sem Jóhannes skírari veitti þeim sem sóttust eftir henni af eigin hvötum var tákn um að þeir voru sér meðvitaðir um að hún var minning um upprunalegt frelsið sem fólst í blíðlegri vernd hins svífandi Heilaga anda. Þessi leit og tjáning var eðlileg og einnig áköf iðrunin, og sú von sem fólst í iðruninni sýnir okkur hve skynsamleg og sýnileg birtingarform alls þessa tjá algjörlega og fullkomlega dýpt mannlegrar sálar.

          Og það var í sjálfu sér árangursríkt, jafnvel þó að þetta hafi verið byrjunin. Jóhannes andmælti Jesú og sagði: „Mér er þörf að skírast af þér, og þú kemur til mín!“, en Jesús svaraði: „Lát það nú eftir. Þannig ber okkur að fullnægja öllu réttlæti!“ og staðfesti þar með ekki aðeins almenna, sanna mennsku sína. Hann vildi taka á sig öll merki mannkynsins og játaði þar með að hann vildi svara á fullkominn og gjafmildan hátt verndandi og flöktandi vængjaslætti Heilags anda Guðs yfir mannkyni hans. Hann var fullkomlega meðvitaður um það en hann vildi skrá það allt á sjálfan sig, í mennskum líkama sínum og mannlegri sál sinni, á sama hátt og hann hafði fylgt ferlinu í þróun mannkynsins, frá umskurninni og áfram.

          Og þannig reis hann upp úr vatninu og undir eins var honum gefin fullnunin af himnum, en eftir henni hafði skírnin af hendi Jóhannesar kallað. Jóhannes hafði spáð fyrir um skírnina fyrir Heilagan anda. Á greinilegri og skiljanlegri hátt var um að ræða nærveru Anda Guðs í formi fugls, dúfu, og minnti það á dúfuna sem fullvissaði Nóa um að flóðið væri í rénun, þegar rödd hins himneska Föður tjáði mannkyninu í guðspjallinu þá staðreynd að þessi væri hans eilífi Sonur.

          Fullnunin sem Kristi var veitt kom strax á mildan og ljúfan hátt fyrir blíðlega nærveru Heilags anda í formi saklausrar dúfu. Þetta sá Jóhannes og þar með staðfestust þau spádómsorð hans að sá sem eftir hann kæmi myndi skíra með Heilögum anda.

          Og þessi himneska skírn var gefin okkur í öllum hennar mætti þegar hún afmáði sameiginlegar og einstaklingsbundnar syndir okkar af afmyndaðri jörðinni. Og allt var þetta í órofnu samhengi við hið mildilega flökt Anda Guðs yfir hinum fyrstu, dökku vatnsdjúpum. Amen.